Y llywodraeth yn cyhoeddi bil cam-drin domestig tirnod

Cyhoeddwyd 21 Ionawr 2019

Mae’r llywodraeth wedi dadlennu’r pecyn mwyaf cynhwysfawr erioed i fynd i’r afael â cham-drin domestig.

Heddiw (Dydd Llun 21 Ionawr) cyhoeddwyd y Bil Cam-drin Domestig trinod, sydd â’r nod o gefnogi dioddefwyr a’u teuluoedd a mynd ar drywydd troseddwyr. Fe’i cyhoeddir wrth iddi gael ei datgelu bod materion cam-drin domestig yn costio £66 biliwn y flwyddyn i’r wlad. Er mwyn helpu i fynd i’r afael â’r math hon o drosedd, bydd y ddeddfwriaeth newydd yn gwneud y canlynol:

  • cyflwyno’r diffiniad llywodraeth statudol cyntaf erioed ar gyfer cam-drin domestig er mwyn cynnwys yn benodol cam-drin economaidd a cham-drin rheoli ac ystrywgar sydd ddim yn gorfforol – bydd hyn yn galluogi pawb, yn cynnwys y dioddefwyr eu hunain, i ddeall beth sy’n gyfystyr â cham-drin a bydd yn annog mwy o ddioddefwyr i riportio’r drosedd

  • sefydlu Comisiynydd Cam-drin Domestig i lywio’r ymateb i faterion cam-drin domestig

  • cyflwyno Rhybuddion Diogelu rhag Cam-drin Domestig a Gorchmynion Diogelu rhag Cam-drin Domestig newydd er mwyn diogelu ymhellach y dioddefwyr a gosod cyfyngiadau ar weithredoedd troseddwyr

  • gwahardd croesholi dioddefwyr gan y rhai sydd wedi eu cam-drin yn y llysoedd teulu

  • darparu cymhwyster awtomatig ar gyfer mesurau arbennig i gefnogi rhagor o ddioddefwyr i roi tystiolaeth yn y llysoedd troseddol

Mae’r Swyddfa Gartref wedi cyhoeddi adroddiad ar gost economaidd a chymdeithasol cam-drin domestig, sy’n datgelu y gwnaeth y math hon o drosedd gostio £66 biliwn i Gymru a Lloegr rhwng 2016 a 2017. Yn ôl ymchwil, roedd mwyafrif helaeth y gost hon (£47 biliwn) o ganlyniad i niwed corfforol ac emosiynol cam-drin domestig, fodd bynnag mae hefyd yn cynnwys ffactorau eraill megis cost i wasanaethau iechyd (£2.3 biliwn), yr heddlu (£1.3 biliwn) a gwasanaethau dioddefwyr (£724 miliwn).

Meddai’r Gweinidog Troseddau, Diogelu a Bod yn Agored i Niwed, Victoria Atkins:

Rydw i wedi clywed hanesion cwbl dorcalonnus am ddioddefwyr y mae eu bywydau wedi’u rhwygo’n ddarnau o ganlyniad i’r cam-drin corfforol, emosiynol neu economaidd y maent wedi’i ddioddef gan rywun sy’n agos iddynt.

“Mae’r Bil Cam-drin Domestig drafft yn cydnabod natur gymhleth y troseddau arswydus hyn ac yn rhoi anghenion y dioddefwyr a’u teuluoedd yn gyntaf.

“Mae’r llywodraeth hon wedi ymrwymo’n llwyr i daflu goleuni ar gam-drin domestig er mwyn gwneud yn siŵr nad yw’r drosedd gudd hon yn aros yn y cysgodion.”

Amcangyfrifir bod tua dwy filiwn o oedolion yn profi cam-drin domestig bob blwyddyn, gan effeithio ar bron i 6% o’r holl oedolion. Mae menywod ddwywaith mor debygol o fod yn ddioddefwyr na dynion. Bydd y bil drafft yn cyflwyno mesurau:

  • i fynd i’r afael â rheolaeth gymhellol a cham-drin economaidd, a sut y mae cam-drin domestig yn effeithio ar blant

  • i drawsnewid yr ymateb yn y system cyfiawnder

Bydd y bil hefyd yn gwahardd yr arfer gofidus o ddioddefwyr cam-drin domestig yn cael eu croesholi gan ddrwgweithredwyr yn y llysoedd teulu.

Meddai’r Ysgrifennydd Cartref Sajid Javid:

“Mae cam-drin domestig yn chwalu bywydau ac yn rhwygo teuluoedd. Gall ddigwydd yn unrhyw le i unrhyw un.

“Mae diogelu dioddefwyr, yn ogystal â chefnogi'r rhai sy’n goroesi, wrth wraidd ein hymateb cryfach i’r drosedd echrydus hon.

“Bydd ein Bil Cam-drin Domestig drafft a’r pecynnau ehangach o fesurau, a gyhoeddwyd heddiw, yn cryfhau’r diogelwch i ddioddefwyr a bydd yn helpu i ganfod a dwyn y bobl ffiaidd sy’n cam-drin gerbron y llysoedd.”

Meddai’r Ysgrifennydd Cyfiawnder David Gauke:

“Mae cam-drin domestig yn dinistrio bywydau ac yn gofyn am rai o’r mesurau cryfaf sydd ar gael i ni er mwyn atal troseddwyr a diogelu dioddefwyr.

“Dyna pam ein bod yn gwahardd y rheini sy’n cam-drin rhag croesholi eu dioddefwyr yn y llysoedd teulu – arfer sy’n gallu achosi gofid mawr ac arwain at barhad mewn cam-drin – a rhoi mwy o bwerau i’r llysoedd, yn cynnwys gorchmynion diogelu newydd, i fynd i’r afael â’r drosedd erchyll hon.

“Drwy ddefnyddio pob dewis sydd ar gael, er mwyn rhoi gwell cefnogaeth i ddioddefwyr a dwyn rhagor o droseddwyr gerbron y llysoedd, rydym yn ysgogi’r newid sy’n angenrheidiol i wneud yn siŵr nad oes yn rhaid i deuluoedd byth ddioddef poen cam-drin domestig yn dawel.”

Rhwng y bil drafft a’r ymateb i’w ymgynghoriad, mae’r llywodraeth yn gwneud 120 o ymrwymiadau i fynd i’r afael â cham-drin domestig. Ymhlith y rhain y mae cyfres o fesurau anneddfwriaethol sy’n cynnwys:

  • £8 miliwn o gyllid y Swyddfa Gartref i gefnogi plant yr effeithir arnynt gan gam-drin domestig

  • system cefnogi creisis newydd ar gyfer y rheini sy’n methu cyrchu cyllid cyhoeddus

  • cyllid ychwanegol a meithrin gallu ar gyfer gwasanaethau i ddioddefwyr anabl, oedrannus ac LGBT

  • cefnogaeth, hyfforddiant ac arweiniad wedi’i diweddaru ar gam-drin economaidd

  • hyfforddiant newydd ac ychwanegol ar gyfer hyfforddwyr gwaith canolfannau gwaith, yr heddlu, gweithwyr cymdeithasol a staff gwasanaeth prawf i’w helpu i adnabod a mynd i’r afael yn effeithiol â cham-drin domestig

  • gwell cefnogaeth ar gyfer dioddefwyr yn y llysoedd teulu

  • £500,000 yn ychwanegol o gyllid ar gyfer darpariaethau i ddioddefwyr sy’n ddynion

Riportio pryderon

Os ydych chi’n poeni am rywun rydych yn ei adnabod, neu rywun rydych mewn perthynas â nhw dylech gysylltu â’ch heddlu ar 101. Dylech bob amser ffonio 999 mewn argyfwng.

Yn ôl i’r holl erthyglau newyddion

Gwe-lywio eilaidd

(tudalen bresennol)